Yeni Doğan Sarılığı | Çocuklu Dünya
 
Sağlık

Yeni Doğan Sarılığı Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Tarih: 23 Mart 2021 - Salı
Uzman görüşü için konu öner.

Yeni Doğan Sarılığı Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Yenidoğan Sarılığı Nedir?


Sarılık terimi kandaki bilirübinin deri ve mukozalara birikerek deri ve gözlerin sarı renkte görülmesi için kullanılır.Yenidoğan fizyolojik sarılığı bebeklerin doğumdan 24 saat sonra gözle görülür şeklinde sarı görünmesine ya da total bilirübin düzeyinin 5 ve üzerinde olmasına denir. Aslında zamanında doğan bebeklerin %80 inde fizyolojik sarılık görünmektedir. Zamanında doğan bebeklerde bu sarılık 2 haftada biter. Prematüre bebeklerde ise 3 haftada biter. İlk 24 saat içinde görülen tüm sarılıklar patolojik sarılık olarak değerlendirilir ve hemen tedavi gerektirir.


Yenidoğan Sarılığından Korkmalı Mıyız?

Yenidoğan sarılığını sıkı takip ettiğimiz sürece korkmaya gerek yok. Sarılık değerleri bebeğin haftasına, kaç günlük olduğuna, doğum kilosuna ve kan uyuşmazlığı varlığına veya ekstra bir risk durumuna göre değerlendirilir. Bu faktörlere bakılarak yakın takibe veya tedaviye karar verilir.

Yenidoğan Sarılığı Ne Sıklıkla ve Nasıl Takip Edilir?

Bebek doğmadan önce annenin ve babanın kan grupları sorulur ve eğer kan uyuşmazlığı ile ilgili bir risk var ise bebek doğduktan sonra kordon kanı uyuşmazlığı ile ilgili kanlar alınır. Eğer kan uyuşmazlığı yok ise bu kanların alınmasına gerek yoktur. Doğan her bebeğe yattığı süresince günlük bilirübin değerleri bakılır. Sarılık değerlerine göre taburcu edilip ne zaman kontrole geleceğine karar verilir. Taburcu edilen her bebek mutlaka 5. günde polikliniğe çağrılır, sarılık ve kilo kontrolü yapılır.

Sarılık Değerleri Neye Göre Yüksek Ya Da Düşük Olarak Değerlendirilir?

Sarılık değerleri tüm dünyada ve ülkemizde kullanılan bebeğin doğum haftasına göre hazırlanmış gün gün sarılık değerlerini gösteren tabloya bakarak değerlendirilir. Tabloya göre düşük risk, orta risk ve yüksek risk belirlenerek takip ve tedaviye karar verilir.

Sarılık Değerlendirmesinde Yüksek Riskler Nelerdir?

Tüm bebekler taburcu olmadan önce ciddi sarılık açısından değerlendirilir.

Yüksek risk faktörleri:

  • Taburcu olmadan önce bakılan total bilirübin düzeyinin yüksek- orta risk bölümünde olması
  • Düşük gebelik haftası (<38gh)
  • Doğum ağırlığına göre ağırlık kaybı fazla olması
  • Ilk 24 saatte sarılık gözlenmesi
  • Kan uyuşmazlığı ya da başka hemolitik hastalığı olması
  • Daha önce fototerapi almış kardeş öyküsü

Yenidoğan Sarılığı Tedavisi?

Yenidoğan sarılığı fototerapi denilen bir cihaz ile yapılan bir ışık tedavisidir. Fototerapi cihazı ultraviyole ışığın özel dalga boyutu ile çalışan bir ışık kaynağıdır.

Fototerapinin amacı sarılığı düşürüp kan değişimi ihtiyacını azaltmak ve beyin hasarı riskini ortadan kaldırmaktır. Sarılık değerleri fototerapi sınırında veya sınırı geçmiş ise bekletilmeden fototerapi cihazına alınmalıdır. Bebekler bu cihazın altında yatırılır. Tedavinin etkili olabilmesi için maruz kaldığı yüzey alanı önemlidir. Onun için sadece bezi olacak şeklinde yatırılır. Fototerapi ışığı yüksek yoğunluklu olduğu için gözleri korumak için özel göz bantları ile gözler kapatılır. Sadece anne beslemek için veya altını almak için cihazdan çıkarabilir.

Fototerapi Tedavisi Ne Kadar Sürer?

Fototerapi tedavisi ile sarılık ortalama 24 saatte düşürülebiliyor. Eğer kan uyuşmazlığı gibi hemoliz durumu var ise daha uzun süre bile gerektirebilir. Fototerapi tedavisine başladıktan sonra sarılık yüksekliği durumuna göre 4-6 saat sonra kanda sarılık kontrolü yapılır. Bu bize tedavinin etkinliğini gösterir. 4-6 saat ara ile bakılan sarılık değeri istenilen değere düştükten sonra taburcu edilir ve 24 saat sonra rabound bilirübin dediğimiz kontrol kanda total bilirübin bakılması gerekmektedir.

Yüksek Sarılık Olup Da Fototerapi ile Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Yenidoğan sarılığı yüksek risk düzeyinde olduğunda ve tedavi edilmediğinde kandaki bilirübin düzeyinin aşırı yükselmesi sonucu kan-beyin bariyerini geçip beyin dokusunda birikerek geri dönüşümü mümkün olmayan beyin hasarları yapmaktadır.

Onun için çok yüksek bilirübin varlığında bilirübini kanda azaltmak için kan değişimi yapılmaktadır. Yine fototerapi için sarılık düzey tablosu olduğu gibi exchane dediğimiz kan değişim için sarılık düzey tablosu da bulunmaktadır.

Yenidoğan Sarılığı Olan ve Anne Sütü Alan Bebekte Mama Vermem Gerekir Mi?

Zamanında doğup anne sütü alan ve kilo alımları iyi olan bebek sarılık olmasın diye mama vermeye gerek yoktur.

Bebek doğduktan sonra belli bir kilo kaybı olur ve sonra kilo almaya başlar. Eğer kilo kaybı fazla ise ve anne sütü yetersiz olduğuna dair belirtiler var ise sarılığın daha da artmasını önlemek için sık sık emzirilmeli ve gerekirse mama ile desteklenebilir.

Yenidoğan Sarılığı Olan Bebeğe Şekerli Su Verilmeli Midir?

Yenidoğan bebeklere hiçbir zaman su ve şekerli su verilmesine gerek yoktur. Şekerli su sarılığı önlemediği gibi şekerin vücuda girmesi oldukça zararlı etkileri olabilir.

Gün Işığı veya Florasan Lamba Sarılığı Azaltır Mı?

Gün ışığı ve beyaz florasan lambalar kısmi olarak sarılığı azaltmada etkisi olur. Ama uzun süre güneş altında tutma güneş yanığı, gözlerde iritasyon gibi bazı olumsuz etkilerinden dolayı çok önerilmiyor.


Üye olup, Haftalık Programımızı uyguladığınızda, 14 gün içinde çocuğunuzdaki değişimi fark edeceksiniz.
Çerez Kullanımı
Kişisel verileriniz, mevzuata uygun olarak toplanıp işlenir. Detaylı bilgi almak için Verilerin Korunmasını inceleyebilirsiniz.
X